UM Olkusz: Zmarła Bożena Szczygieł - Gruszyńska

9 kwietnia 2020

Z przykrością zawiadamiamy, że w wieku 90 lat zmarła Pani Bożena Szczygieł Gruszyńska, osoba niezwykle zasłużona dla Olkusza. Dzięki darowiźnie poczynionej w 1971 roku przez państwa Bogdana i Bożenę Szczygłów powstało Muzeum Afrykanistyczne w Olkuszu, jedna z najciekawszych placówek muzealnych w Polsce prezentujących kulturę i sztukę Czarnego Lądu. Pani Bożena przez wiele lat była aktywną uczestniczką i współorganizatorką licznych przedsięwzięć popularyzujących kulturę i sztukę afrykańską w naszym mieście i regionie. Składamy serdeczne wyrazy współczucia rodzinie i bliskim.

Pani Bożena urodziła się w 1930 r. w Ostrowcu Świętokrzyskim, ale dzieciństwo spędziła w Gdyni, gdzie pracował jej ojciec inż. Wacław Gierdziejewski (1890 1939), członek Rady Głównej Ligi Morskiej i Kolonialnej. W sierpniu 1939 r. pani Bożena wraz z rodzicami wyjechała do krewnych w Grodnie. Jednak jej ojciec po ogłoszeniu mobilizacji wrócił do Gdyni. Po kapitulacji miasta został aresztowany przez gestapo i zamordowany 11 listopada 1939 r. w pierwszej masowej egzekucji w Piaśnicy. Pani Bożena podczas okupacji przebywała w Warszawie. Brała udział w Powstaniu Warszawskim. Po jego upadku, jesienią 1944 roku znalazła schronienie u rodziny w Olkuszu. Tu poznała Bogdana Szczygła. Związek małżeński zawarli w 1952 roku. Wcześniej ukończyli studia medyczne, Bożena Szczygieł na swą specjalność wybrała stomatologię. W 1966 roku Bożena i Bogdan Szczygłowie wyjechali wraz z córką Ewą do Nigru, gdzie przez kilkanaście lat pracowali jako lekarze. Warto dodać, że pani Bożena miała na swoim koncie kilkanaście publikacji naukowych z zakresu medycyny i stomatologii. Podczas niemal dwunastoletniego pobytu w Afryce państwo Szczygłowie zgromadzili bogatą kolekcję dzieł sztuki ludów Czarnego Lądu. Po powrocie do Olkusza przekazali swe zbiory Towarzystwu Przyjaciół Ziemi Olkuskiej, które zorganizowało stałą ekspozycję kolekcji. Początkowo mieściła się ona w dawnej fabryczce ojca Bogdana Szczygła przy ulicy Szpitalnej, a od 1984 roku w zaadaptowanych na ten cel pomieszczeniach dawnego szpitala. Bogdan Szczygieł kierował Muzeum społecznie; stale uzupełniał zbiory, organizował wystawy i odczyty, a działalność placówki propagował w radiu i telewizji.

Po jego nagłej śmierci w 1986 roku tę działalność kontynuowała pani Bożena. Angażowała się w bieżącą działalność i rozwój nowo powstałego Muzeum Afrykanistycznego prowadzonego przez Miejski Ośrodek Kultury w Olkuszu. Była aktywną uczestniczką i współorganizatorką różnorodnych przedsięwzięć propagujących kulturę Czarnego Lądu i aktywnie włączała się w życie kulturalne i społeczne Olkusza. W 2005 roku wydała drukiem tomik swoich wierszy zatytułowany Od świtu do zmierzchu”. Pod koniec życia mieszkała w USA pod opieką córki Ewy Szczygieł Michalskiej i jej rodziny. Swoją pasję do Afryki i literatury przeniosła na córkę, która w 2006 roku wydała książkę Baśnie spod baobabu”. W 2013 roku pani Bożena Szczygieł Gruszyńska została patronką olkuskiego Muzeum Afrykanistycznego, które już wcześniej nosiło imię Jej męża.

Pani Bożena zmarła 8 kwietnia 2020 r. w wieku 90 lat.