Światowy Dzień Zapobiegania Samobójstwom 10 września — jak pomóc?

10 września przypomina nam, że rozmowa może uratować życie - w tegoroczny Światowy Dzień Zapobiegania Samobójstwom podajemy konkretne dane, źródła pomocy i proste kroki, które każdy mieszkaniec może zastosować od zaraz.

• Światowy Dzień Zapobiegania Samobójstwom przypomina o skali problemu w Polsce
• Dowiedz się co powoduje samobójstwa i jak możesz pomóc w swoim mieście

Światowy Dzień Zapobiegania Samobójstwom przypomina o skali problemu w Polsce

Światowy Dzień Zapobiegania Samobójstwom obchodzony jest co roku 10 września. Inicjatywa powstała w 2003 roku z inicjatywy Międzynarodowego Stowarzyszenia Zapobiegania Samobójstwom (IASP) i ma na celu zwrócenie uwagi na to, jak powszechny i wielowymiarowy jest problem samobójstw oraz jakie działania mogą go zmniejszyć.

Oficjalne dane za 2024 rok wskazują na 4845 zgonów samobójczych oraz 15133 próby samobójcze w Polsce. Dla porównania w 2023 roku odnotowano 5233 samobójstw oraz 14980 prób samobójczych. Liczby te pokazują, że problem nadal dotyka wielu rodzin i sąsiadów - warto poznać przyczyny i sposoby reagowania.

Dowiedz się co powoduje samobójstwa i jak możesz pomóc w swoim mieście

Przyczyny decyzji o targnięciu się na własne życie rzadko bywają jednoznaczne. Najczęściej to wynik nakładania się kilku czynników. W praktyce spotykamy najczęściej:

• trudne doświadczenia życiowe: przemoc, utrata bliskiej osoby, problemy finansowe, przebyty uraz emocjonalny;

• czynniki społeczne: stygmatyzacja chorób psychicznych, bariery w dostępie do opieki zdrowotnej, poczucie izolacji i osamotnienia;

• zaburzenia psychiczne: depresja, schizofrenia, zaburzenie afektywne dwubiegunowe oraz uzależnienia.

Każdy z tych elementów może współwystępować i zwiększać ryzyko - dlatego reakcja otoczenia ma znaczenie. Co możesz zrobić jako sąsiad, kolega, członek rodziny?

• Rozmawiaj otwarcie - proste pytanie o samopoczucie może być początkiem pomocy. Nie unikaj trudnych tematów.

• Wspieraj uważnym słuchaniem - empatia, brak oceniania i obecność są często ważniejsze niż gotowe porady.

• Walcz ze stygmatyzacją - mówienie o problemach psychicznych normalizuje szukanie pomocy.

• Zdobądź wiedzę - im więcej wiesz o objawach i ścieżkach pomocy, tym skuteczniej możesz działać.

Jeżeli widzisz osobę w bezpośrednim zagrożeniu życia, nie zwlekaj - zadzwoń pod numer alarmowy 112.

Poza numerem alarmowym, w Polsce działają ogólnodostępne telefony zaufania i instytucje, do których można się zgłosić o pomoc:

800-702-222 - Centrum Wsparcia dla Osób Dorosłych w Kryzysie Psychicznym

800-121-212 - Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka

800-120-002 - Ogólnopolski telefon dla ofiar przemocy w rodzinie “Niebieska Linia”

116 111 - Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży

116 123 - Kryzysowy telefon zaufania dla dorosłych

Poza połączeniem telefonicznym warto pamiętać o organizacjach i placówkach, które oferują wsparcie psychiczne stacjonarne:

• Ośrodki Interwencji Kryzysowej

• Poradnie Zdrowia Psychicznego

• Centra Zdrowia Psychicznego

Dostępne są też krajowe inicjatywy i organizacje, gdzie znajdziesz informacje i materiały pomocowe:

• inicjatywa “Życie warte jest rozmowy”

• Polskie Towarzystwo Suicydologiczne

• portal informacyjny poświęcony problemowi samobójstw

• kampania “Depresja. Rozumiesz - Pomagasz”

Światowy Dzień Zapobiegania Samobójstwom to przypomnienie, że każdy z nas może zareagować i pomóc. Nawet drobny gest - telefon, odwiedziny, wysłuchanie - może przesądzić o czyimś dalszym losie. Bądźmy wobec siebie życzliwi i czujni.

Na podstawie: KPP w Olkuszu